ZAWOJA
Na tej stronie pragniemy przybliżyć wizerunek Zawoi jako miejscowości turystycznej i wypoczynkowej.
Jeśli ten opis zainteresuje Państwa choćby w najmniejszym stopniu, zapraszamy do współpracy, kontaktu telefonicznego, listowego, a także do odwiedzenia nas.
Zawoja jest miejscowością wypoczynkową, malowniczo położoną w Beskidzie Wysokim u stóp "Królowej Beskidów"- Babiej Góry (1725 m.n.p.m.) - najwyższego szczytu Beskidów.
Liczne przysiółki (ponad 100) porozrzucane są po zboczach otaczających pasm górskich - Pasma Jałowieckiego (1100 m.n.p.m) i pasma Policy (1368 m.n.p.m.)
Zawoja jest tradycyjnym miejscem wypoczynku rodzinnego i organizowania kolonii, zimowisk, wycieczek szkolnych i tzw. "zielonych szkół".
Każdy znajdzie tu warunki dla siebie - na terenie gminy znajduje się ponad 20 obiektów noclegowych (domów wczasowych, pensjonatów i schronisk z 1800 miejscami).
Zapraszamy Państwa do wypoczynku w gminie Zawoja.
Historia miejscowości:
Pierwotnie stanowiąca osadę pasterską wcześniej powstałej Skawicy, Zawoja jako samodzielna wieś wyodrębniła się z końcem XVII wieku. Założycielami jej byli starostowie lanckorońscy. Osadnictwo tych terenów zostało zdominowane przez koczowniczą ludność wołoską, której głównym zajęciem od początku XIX wieku było pasterstwo. Do rozbiorów Zawoja była własnością królewską, później przeszła w posiadanie cesarstwa austriackiego, a następnie znalazła się w rękach kilku rodów magnackich, potem żywieckich Habsburgów, którzy w 1924 roku ziemie wokół Zawoi przekazali Polskiej Akademii Umiejętności. Zainteresowanie Zawoją wzbudziły przeprowadzane na Babiej Górze w 1880 roku badania nad jej roślinnością. Od tego czasu wieś stawała się letniskiem, szczególnie popularnym w okresie międzywojennym.Zawoja położona jest w odległości ok. 70 km od Krakowa i Bielska-Białej oraz 90km od Katowic, posiada z nimi bezpośrednie połączenie mikrobusowe i autobusowe, dzięki temu staje się bardzo dobrą bazą wypadową do okolicznych miejscowości , a jest co oglądać. Na turystów czeka w Zawoi rozbudowana i urozmaicona baza gastronomiczna, trasy i wyciągi narciarskie, ścieżki rowerowe, czysta rzeka i oczywiście szlaki górskie.O atrakcyjności Zawoi decydują warunki przyrodnicze i krajobrazowe. Najcenniejsze z nich są chronione w Babiogórskim Parku Narodowym od 1954roku, a od 1977 roku zaliczonym przez UNESCO do tzw. Rezerwatów biosfery. W stylowym drewnianym budynku dyrekcji parku w Zawoi Barańcowej (przy zielonym szlaku na Markowe Szczawiny) mieści się Ośrodek Edukacji BPN - muzeum, w którym zapoznać się można z florą i fauna Babiej Góry, oraz Beskidów. Obok budynku mieści się ogród roślin babiogórskich.
Wielkie bogactwo zieleni, duża ilość lasów, wyjątkowa malowniczość, tereny rekreacyjne wszystko to składa się na walory tej ziemi. Walory te już od wielu lat zwracały powszechne zainteresowanie ku Zawoi jako miejscowości letniskowej, a następnie również uzdrowiskowej - polecanej szczególnie dzieciom i młodzieży. Poprzez duże zalesienie otaczających Zawoje wzniesień, tworzy się tu klimat o korzystnych dla zdrowia składnikach. Szczególnym urokiem wabi Babia Góra. Z jej szczytu - Diablaka, zajmującego już piętro alpejskie, rozciągają się wspaniałe górskie panoramy, a wytrwali mogą obejrzeć osobliwe i niezwykłe wschody słońca.
Trasy i wyciągi narciarskie:
Babia Góra jest dostępna zimą również dla narciarzy - wyznakowano na niej trzy szlaki narciarskie:
Górny Płaj - Zawoja Markowa, długość 2,5 km, różnica wzniesień 360 m, znaki zielone
Górny Płaj - Zawoja Lajkonik - długość 5 km, różnica wzniesień 520 m, znaki czerwone
Sokolica - przełęcz Krowiarki - długość 2 km, różnica wzniesień 360 m, znaki czerwone.
Wyciagi:
- Mosorny Groń - stacja narciarska w górnej części Zawoi - Policzne o długości 1380 m. Stok posiada homologację FIS-u, Kolej linowa krzesełkowa czterosobowa, trudność: trudna
- Widły - Kolisty Groń, długość: 640 m, rodzaj: orczykowy, trudność: łatwa
- Czatoża "Baca 1", Czatoża "Baca 2", długość: 400 m, rodzaj: orczykowy, trudność: łatwa
- Barańcowa "Baca 3", długość: 300 m, rodzaj: orczykowy, trudność: łatwa
- Czatoża "Wojtek", długość: 410 m, rodzaj: orczykowy, trudność: łatwa
- Czatoża "Bartek", długość: 180 m, rodzaj: orczykowy, trudność: bardzo łatwa
- Warzechówka, długość: 230 m, rodzaj: orczykowy, trudność: łatwa
Szlaki turystyczne
Szlak edukacyjny w Zawoi Przysłop (ekologiczny).
Szlak Architektury Drewnianej, na którym leży Zawoja, co dodatkowo ją uatrakcyjnia.
Koniecznie trzeba zobaczyć Skansen Etnograficzny w Zubrzycy Górnej oraz Muzeum Babiogórskie.
Na uwagę zasługuje wytyczony szlak im Księdza Karola Wojtyły, który prowadzi ze Skawicy przez pasmo Policy na przełęcz Lipnicką (Krowiarki). Upamiętnia on ostatnią wędrówkę górską Ks. Kardynała Karola Wojtyły przed jego wyborem na papieża 9 września 1978 r.
Długość szlaku: 18 km. Oznakowanie: Znaki żółto - białe (barwy papieskie) w kształcie kwadratu złożonego z dwóch barwnych trójkątów.
Oznakowanie Szlaku Papieskiego pokrywa się ze znakami szlaków turystycznych. Na odcinku Skawica - Schronisko na Hali Krupowej znaki niebieskie, ze schroniska do Przełęczy Lipnickiej znaki czerwone.
Czas przejścia:
* Skawica Górna - Przełęcz Lipnicka (Polana Krowiarki): 5 1/2 godz.
* Przełęcz Lipnicka (Polana Krowiarki) - Skawica Górna: 5 godz.
Szlak trudny na odcinku Sucha Góra - Schronisko na Hali Krupowej, większość trasy przebiega lasem, szczytami i stokami Pasma Policy.
Opis miejsc na szlaku:
- Skawica Górna (450 m) - początek Szlaku Papieskiego od rzeźbionej tablicy pamiątkowej i dalej doliną Skawicy Sołtysiej w kierunku Suchej Góry.
- Sucha Góra (625 m) - jeden z najwyżej położonych przysiółków Skawicy. Przy zejściu z drogi asfaltowej do lasu jest punkt widokowy na Dolinę Skawicy i Pasmo Jałowieckie.
- Kucałowa Przełęcz (1170 m) - widokowy punkt w Paśmie Policy, położony w północnej części Kucałowej Hali, będący jednocześnie rozwidleniem szlaków turystycznych w kierunku Sidziny (czarny i zielony), Jordanowa (czerwony), Zawoi (zielony), Juszczyna (żółty) i Babiej Góry (czerwony).
Na pobliskiej Okrąglicy (20 min. szlakiem czerwonym) warta do zobaczenia Kaplica i Droga Krzyżowa.
- Schronisko PTTK na Hali Krupowej im. prof. Kazimierza Sosnowskiego - położone jest na wysokości 1152 m n.p.m. w Paśmie Policy w obniżeniu jego grzbietu, pomiędzy szczytem Policy a Okrąglicą, w rejonie widokowego wierzchołka Złotej Grapy. Stanowi doskonałe miejsce widokowe na Tatry i wzgórza Orawy i Podhala. Na zachodzie rozciąga się Pasmo Podhalańskie z Syhlcem, ku północy widać wzniesienia Pasma Jałowieckiego a za nim grzbiety Beskidu Małego, natomiast ku wschodowi mamy Beskid Makowski.
- Rezerwat przyrody im. prof. Zenona Klemensiewicza - rezerwat leśny (wysokogórski bór świerkowy zachowany w stanie naturalnym) o pow. 58 ha, utworzony w 1972 r. Nazwa jest pamiątką po wybitnym językoznawcy, profesora Uniwersytetu Jagiellońskiego i członka Polskiej Akademii Nauk - Zenonie Klemensiewiczu, który zginął w katastrofie lotniczej, jaka miała miejsce 2 kwietnia 1969 r. na północnym stoku Policy. Przez rezerwat przechodzi szlak turystyczny zielony do Zawoi Centrum.
- Polica (1369 m) - najwyżej położone miejsce masywu na Szlaku Papieskim, wierzchołek i stoki góry pokryte są lasami świerkowymi i występującą na tej wysokości kosodrzewiną. Ze szczytu odchodzi szlak turystyczny niebieski do Sidziny.
- Kiczorka (Hala Śmietanowa 1298 m) - wspaniałe miejsce widokowe na Zawoję, masyw Babiej Góry, Pilsko, wzniesienia Beskidu Śląskiego, Tatry, Pasmo Jałowieckie, Beskid Mały i Beskid Makowski. Ze szczytu odchodzą dwa szlaki turystyczne: żółty do Zawoi Lajkonik i niebieski (skrótowy) do szlaku zielonego, który prowadzi do Zawoi Centrum.
- Główniak (1093 m) - na tym wzniesieniu zachowały się fragmenty okopów (pamiątka po II Wojnie Światowej).
- Brożki (1236 m) - poniżej tego wzniesienia (około 50 m od szlaku) znajduje się drewniany schron turystyczny zwany "Chatka nad Mogiłą".
- Przełęcz Lipnicka (Polana Krowiarki 1012 m) - koniec Szlaku Papieskiego oznakowany rzeźbioną tablicą pamiątkową. Na polanie umiejscowiony jest postument poświęcony Karolowi Wojtyle nawiązujący do jego pobytu w Zubrzycy Górnej w 1938 r. - jako młodzieniec będąc w wojsku pracował w Junackim Hufcu Pracy przy budowie Drogi Karpackiej. Miejsce to jest głównym wejściem na szlaki turystyczne Babiogórskiego Parku Narodowego, znajduje się tam Punkt Obsługi Zwiedzających BPN. Nazwa polany pochodzi od kobiet zwanych krowiarkami, które wypasały tu krowy. Przełęcz ta stanowi dobry punkt na początek wędrówek górskich: na Babią Górę (znaki czerwone), do schroniska PTTK na Markowych Szczawinach (znaki niebieskie), do Zawoi Policzne (znaki niebieskie), do Zubrzycy Górnej i Orawskiego Parku Etnograficznego (znaki zielone).
Okoliczne miejscowości:
Maków Podhalański (14 km) || Sucha Beskidzka (26 km)
Ciekawe Miejsca:
- Dworzec Babiogórski w Zawoi Centrum
Kościół Parafialny pw. Św. Klemensa Zawoi Centrum (1888r) nawiązujący swoją bryłą do wzorów szwajcarskich Nieopodal kościoła stoi drewniany zajazd tzw. Dworzec Babiogórski wybudowany na początku XX wieku
Przykłady tradycyjnego drewnianego budownictwa Babiogórców można zobaczyć w Skansenie PTTK im. Józefa Żaka w Zawoi Markowej (tel. (0-33) 877-51-10)
Kapliczka św. Jana Chrzciciela zwana zbójnicką z XVII w. Zawoja Policzne nakryta interesującym gontowym dachem o cebulastej kopule. Wedle tradycji ufundowana została jako wotum przebłagalne przez tutejszych zbójników. Sama nazwa przysiółka Policzne pochodzi od tego, że zbójnicy liczyli się tu dzieląc swoje łupy
Punkt widokowy na szosie na przełęcz Krowiarki
Przełęcz Krowiarki (Lipnicka)
Schronisko Markowe Szczawiny i muzeum Turystyki Górskiej http://www.markowe.com.pl/
Ośrodek Edukacyjny Babiogórskiego Parku Narodowego w Zawoi Barańcowej http://www.babia-gora.pl/
Izba Regionalna w Szkole Podstawowej nr 5 w Zawoi Gołyni
Mokry Stawek (przy niebieskim szlaku idącym koło naszego obiektu)
Źródło przy szosie na Krowiarki
Babia Góra (Diablak) 1725 m n.p.m
Mała Babia Góra (Cyl) 1515 m n.p.m
Sokolica 1367 m n.p.m
Magórka (Kolisty Groń) 1119 m n.p.m.
Mosorny Groń 1045 m n.p.m.
Palachówka - punkt widokowy
- dzwonniczka loretańska i zespół zabytkowych piwnic na Czatoży
- Muzeum Orawskiego Parku Etnograficznego w Zubrzycy Górnej
- rezerwat leśny im. prof. Zenona Klemensiewicza
Imprezy w Zawoi
W Zawoi odbywają się liczne imprezy, z których największymi są Babiogórska Jesień (II połowa września) - duża impreza folklorystyczna. W programie powitanie jesiennego redyku, podział stada (widowisko plenerowe), targi rękodzieła ludowego, rajdy (29 - 30 września) - http://www.strona.krakow.pl/foto/foto_babiogorska.htm
Międzynarodowe Wyścigi Psich Zaprzęgów (8 - 9 grudnia)
Górski Rajd rowerowy
Mistrzostwa Polski w Snowmobilu. (17-18 lutego)
Wstążka Krakowska - konkurs kapel, instrumentalistów i gawędziarzy ludowych (12 maja).